“Căn bệnh cố hữu”

Ghi nhận, trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế toàn cầu, kinh tế nước ta đạt được tốc độ tăng trưởng 5,2% là kết quả đáng mừng nhưng ĐB Nguyễn Ngọc Hòa (TP.HCM) vẫn chưa hài lòng, vì mức tăng trưởng đó chủ yếu là do chúng ta “bơm” tiền, điều này thể hiện ở chỉ số ICOR tăng cao so với năm 2008. Theo ĐB Hòa, mức tăng trưởng GDP có thể còn cao hơn nếu như chúng ta biết khai thác tốt các nguồn lực.

ĐB Hòa đơn cử việc cải cách thủ tục hành chính là một ví dụ, “chúng ta chưa khai thác tốt việc cải cách thủ tục hành chính”, ĐB Hòa nói. Nếu cải cách thủ tục hành chính tốt sẽ giúp các dự án triển khai nhanh, và như vậy sẽ tạo ra tăng trưởng kinh tế. ĐB Trần Minh Mẫn (Long An) nói thẳng: “Cải cách thủ tục hành chính cứ loanh quanh như gà mắc tóc, lĩnh vực này tôi chưa thấy có bước tiến”.

Bội chi ngân sách 6% GDP là vừa Chính phủ đề nghị QH thông qua mức bội chi ngân sách năm 2010 là 6,5%. Tuy nhiên, nhiều ĐB cho rằng, mức bội chi 6,5% là cao. ĐB Phạm Thị Loan (Hà Nội) đề xuất: “Nên để bội chi ngân sách ở mức 6%”. Chủ nhiệm UB Kinh tế Hà Văn Hiền (ĐB Hà Nội) cũng băn khoăn về mức bội chi ngân sách mà Chính phủ trình. Chủ nhiệm Hà Văn Hiền khẳng định, việc hạ chỉ tiêu bội chi ngân sách năm 2010 xuống thấp hơn mức Chính phủ đề nghị là hoàn toàn có thể, nếu chúng ta tăng thu và giảm chi một cách quyết liệt, nhất là giảm chi công.

Phó trưởng đoàn ĐB QH Nam Định Nguyễn Hữu Đồng bức xúc trước tình trạng một số yếu kém mặc dù đã được nói nhiều, nhắc đi nhắc lại tại nhiều kỳ họp nhưng vẫn chậm được khắc phục như giải ngân chậm, cải cách thủ tục hành chính chưa có chuyển biến nhiều. ĐB Đồng tỏ ra “dị ứng” với tình trạng mỗi khi có sự kiện gì thì đến sát nút mới ồ ạt xây dựng các công trình chào mừng. Xây dựng ồ ạt sẽ dẫn tới chất lượng không đảm bảo. Tình trạng này được ĐB Đồng gọi tên là “căn bệnh cố hữu”.

Kích thích để tái cấu trúc kinh tế

Dừng hay tiếp tục triển khai gói kích cầu thứ 2 là nội dung được nhiều ĐB QH quan tâm. ĐB Nguyễn Ngọc Hòa lên tiếng: “Nhìn tổng quát thì gói kích cầu thứ nhất đã đem lại hiệu quả. Tuy nhiên, cần phải phân tích, đánh giá sâu hơn xem với mức tiền bỏ như vậy và mức tăng trưởng như vậy thì nó đã thực sự có hiệu quả chưa?”. ĐB Trần Minh Mẫn (Long An) đề nghị, Chính phủ giải trình vì sao trong gói hỗ trợ lãi suất 4%, các doanh nghiệp nhà nước lại được hưởng rất nhiều. ĐB Mẫn phân tích: “Trong tổng số khoảng 405 nghìn tỉ dư nợ đã thực hiện cho vay hỗ trợ lãi suất đến cuối tháng 9.2009, doanh nghiệp nhà nước vay chiếm 16%. Nhìn vào 16% thì tưởng là ít nhưng thực tế con số tuyệt đối lại rất lớn, vì doanh nghiệp nhà nước chỉ có khoảng dưới 2.000 đơn vị”.

Nhiều ĐB kiến nghị nên dừng việc hỗ trợ lãi suất 4%. Phó trưởng đoàn ĐB QH TP.HCM Trần Du Lịch nêu quan điểm: “Tối đa là đến ngày 31.12.2009 phải chấm dứt việc hỗ trợ lãi suất 4% ngắn hạn”. ĐB Lịch ví von, việc hỗ trợ lãi suất 4% vay ngắn hạn như là hành động sơ cứu để cứu các doanh nghiệp thoát khỏi phá sản, “chúng ta phải trị bệnh chứ không thể sơ cứu hoài”.

Cắt gói hỗ trợ lãi suất 4% nhưng ĐB Lịch đề nghị tiếp tục việc hỗ trợ cho nông dân và các doanh nghiệp có dự án thay đổi công nghệ nhưng phải giới hạn lại đối tượng và phạm vi, chứ không thể hỗ trợ tràn lan. Tán đồng với quan điểm trên, ĐB Nguyễn Ngọc Hòa cho rằng, việc ngưng hết các gói hỗ trợ là không nên, chính sách đó không phải là gói kích cầu mà là gói kích thích để tái cấu trúc kinh tế. Và gói kích thích kinh tế đó phải mang tính dài hạn 5 - 7 năm và có trọng tâm trọng điểm. ĐB Hòa hiến kế: “Doanh nghiệp nào đầu tư vào những lĩnh vực mà chúng ta khuyến khích, có tác động tới việc thay đổi cơ cấu kinh tế thì chúng ta kích thích và không nên phân biệt các thành phần kinh tế”.

“Trường đại học mở ra quá dễ dãi, trường kém chất lượng quá nhiều. Tôi thấy cần phải kiểm điểm nghiêm túc chuyện này, cả việc thành lập đến việc đào tạo, thu phí; cả trung cấp, cao đẳng nghề, liên kết đào tạo...”  (Trần Đình Đàn, Chủ nhiệm VP Quốc hội) “Hai, ba năm trước đây, cử tri có niềm tin ở chất lượng giáo dục nhưng hiện tại thì cử tri rất thất vọng. Ngành giáo dục quản lý hết sức yếu kém nhưng lại đòi tăng ngân sách, đòi tăng học phí là vô lý". (ĐB Trần Minh Mẫn, Long An)   “Tôi đề nghị Chính phủ có báo cáo riêng về vấn đề biển đảo. Tình hình tại biển Đông rõ ràng là có biến động và dư luận hết sức quan tâm, Quốc hội cũng cần bày tỏ thái độ quan tâm tương xứng. Vấn đề biển Đông không còn là vấn đề của Việt Nam -Trung Quốc mà là vấn đề quốc tế vì nó liên quan đến việc giao thông quốc tế trên biển. Tôi cho rằng, Chính phủ, Quốc hội cần công khai tất cả những vấn đề liên quan đến tranh chấp tại đây, các ứng xử của chúng ta. Lâu nay ngành thủy sản cứ khuyến cáo ngư dân là không nên đánh cá ở vùng tranh chấp để đảm bảo an toàn nhưng lại không khi nào công bố vùng nào là vùng tranh chấp thì làm sao dân biết”. (ĐB Nguyễn Đình Xuân, Tây Ninh)

Xuân Toàn - Káp Thành Long