Thiệt hại nặng nề
Có 5 bị cáo nguyên là cán bộ và nhân viên Ban quản lý chợ Lớn Quy Nhơn bị truy tố về tội "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng".
Đó là: Đỗ Thanh Tâm (SN 1956), nguyên Trưởng ban; Đỗ Thanh Tân (SN 1948), nguyên Phó ban; Phạm Viết Ngò (SN 1960), nguyên Đội phó Đội bảo vệ; Nguyễn Thành Hải (SN 1952) và Đoàn Bình (SN 1954), nguyên nhân viên Đội bảo vệ. Riêng hai bị cáo Đoàn Đình Tri (SN 1964), nguyên nhân viên Đội bảo vệ và Võ Thị Thúy Vân (SN 1976), tiểu thương, cùng bị truy tố về tội "vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy".
|
Sau khi chợ Lớn Quy Nhơn bị cháy, phương án xây mới chợ đã được tính đến. Tháng 9.2007, Chính phủ đã chấp thuận chủ trương cho Công ty cổ phần An Phú Thịnh đầu tư dự án xây dựng Trung tâm thương mại chợ Lớn Quy Nhơn theo hình thức BOT, với tổng kinh phí hơn 210 tỉ đồng. Hiện chủ đầu tư đang tiến hành các thủ tục cần thiết để triển khai xây dựng. (Đ.P) |
Như Thanh Niên đã phản ánh, vụ cháy chợ Lớn Quy Nhơn đã thiêu rụi phần lớn hàng hóa trong chợ, hàng trăm hộ tiểu thương lâm cảnh trắng tay, nợ nần chồng chất. Hội đồng định giá tài sản kết luận thiệt hại hơn 134 tỉ đồng; trong đó, tài sản của Nhà nước (hạ tầng chợ) hơn 6 tỉ đồng, tài sản của 872 hộ tiểu thương hơn 124 tỉ đồng... Qua quá trình điều tra bổ sung, có 500 hộ tiểu thương yêu cầu bồi thường tổng số tiền hơn 116 tỉ đồng. Ngoài 7 bị cáo nói trên, có 808 người bị hại được triệu tập đến dự phiên tòa. Đây là vụ án có số người bị hại đông kỷ lục ở Bình Định.
Bảo vệ uống trà, xem ti vi...
Theo cáo trạng, Đội bảo vệ đêm chợ Lớn Quy Nhơn có 8 nhân viên (đêm xảy ra cháy chợ có 2 người được nghỉ bù), quy định vào lúc 17 giờ 30 mỗi ngày phải có mặt tại chợ để nhận bàn giao giữa ca trực ngày và đêm. Nhiệm vụ là kiểm tra cổng ra vào, cửa các sạp hàng, khóa cửa, kiểm tra việc sử dụng điện, cúp các cầu dao điện khu vực kinh doanh, mở cầu dao điện bảo vệ khu vực chợ... Phạm Viết Ngò, Nguyễn Thành Hải và Đoàn Bình được phân công trực ca 1, từ 18 giờ 40 đến 1 giờ sáng ngày hôm sau; Đoàn Đình Tri được giao phụ trách tắt cầu dao điện khu vực kinh doanh tầng trệt đường Tăng Bạt Hổ, nhưng đã không thực hiện nhiệm vụ.
 |
| 6 bị cáo (ngồi hàng đầu) nguyên là cán bộ và nhân viên bảo vệ Ban quản lý chợ Lớn Quy Nhơn - Ảnh: Hồ Văn |
Khoảng 20 giờ ngày 16.12.2006, chị Nguyễn Thị Thu Thúy (ở 21 đường Tăng Bạt Hổ, TP Quy Nhơn) đang bán hàng tại nhà phát hiện bên trong chợ tại sạp hàng thứ 4 tính từ đường 31.3 sang đường Trần Quý Cáp (đây là vị trí sạp hàng của tiểu thương Võ Thị Thúy Vân) có đám cháy, ngọn lửa cao khoảng 40 - 50 cm. Chị Thúy lập tức hô hoán. Cùng lúc này, chị Mai Thị Ánh Nguyệt (ở số nhà 35 đường Tăng Bạt Hổ) cũng nhìn thấy lửa cháy tại vị trí nói trên và gọi điện báo lực lượng phòng cháy chữa cháy vào lúc 20 giờ. Khoảng 20 giờ 13, Cảnh sát PCCC - Công an tỉnh điều động lực lượng đến hiện trường, tập trung ngăn chặn lửa nhưng không hiệu quả, vì ngọn lửa bùng phát quá nhanh.
Sau khi vụ việc xảy ra, các cơ quan chức năng tỉnh Bình Định và Bộ Công an thành lập Hội đồng khám nghiệm hiện trường, thu thập các dấu vết xác định điểm xuất phát cháy. Ngày 29.12.2006, Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an kết luận vùng cháy đầu tiên là gian thứ 4 (tính từ đông sang tây) của dãy chợ nằm trên đường Tăng Bạt Hổ. Điểm xuất phát cháy nằm ở góc tây nam của gian thứ 4, cách cửa sắt kéo khoảng 2 mét, cách mặt đất khoảng 1 mét. Nguyên nhân phát sinh cháy là do quạt điện (ở sạp hàng của tiểu thương Võ Thị Thúy Vân) khi chạy bị chèn hãm làm tăng nhiệt độ trong các cuộn dây của động cơ, gây ra chảy mềm và bắt cháy các chi tiết bằng nhựa rồi cháy sang các chất khác ở xung quanh. Các dấu vết cháy tại xung quanh điểm xuất phát cháy cho thấy quá trình phát sinh cháy xảy ra khá lâu trước khi được phát hiện.
Cũng theo cáo trạng, bị cáo Đỗ Thanh Tâm và Đỗ Thanh Tân không thực hiện đầy đủ những công việc được giao theo quy định tại điều 2, 5 và 6 Quy chế làm việc của Ban quản lý chợ ban hành ngày 1.1.2005, như: không xây dựng phương án phòng cháy, chữa cháy; không phân công lãnh đạo trực ngoài giờ; thực tập chữa cháy mang tính hình thức...
Riêng 3 bị cáo: Phạm Viết Ngò, Nguyễn Thành Hải và Đoàn Bình trong ca trực thì ngồi uống trà, xem ti vi, không tuần tra và không kịp thời phát hiện cháy.
Cáo trạng "quá nặng"?
Sau khi thẩm tra lý lịch 7 bị cáo và kiểm tra tư cách khoảng 300 bị hại, chiều cùng ngày, Hội đồng xét xử (HĐXX) chuyển sang phần xét hỏi. Bị cáo Võ Thị Thúy Vân nhiều lần khóc nức nở, nói: "Bản thân bị cáo cũng bị thiệt hại hơn 200 triệu đồng, vốn kinh doanh không còn. Chồng bỏ đi theo người khác. Bị cáo và 2 đứa con chịu cảnh bơ vơ". Về tội "vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy", bị cáo Vân trần tình: "Hôm xảy ra cháy bị cáo không sử dụng quạt. Quạt ở sạp hàng bị cáo dùng phích cắm chứ không dùng công tắc, do chủ sạp trước chuyển giao lại và không bị hư hỏng nên chưa một lần sửa chữa".
Khi HĐXX thẩm vấn trách nhiệm của lãnh đạo Ban quản lý chợ, bị cáo Đỗ Thanh Tâm thừa nhận "có một phần trách nhiệm" khi để xảy ra vụ việc, nhưng lại than tội "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" như cáo trạng đã truy tố là "quá nặng, vì bản thân bị cáo chỉ liên đới trách nhiệm". Bị cáo Đỗ Thanh Tân thì khai lãnh đạo Ban quản lý chợ "chưa từng đi tập huấn về công tác phòng cháy, chữa cháy. Hằng năm chỉ cử 3 - 5 nhân viên đi tập huấn". Chủ tọa hỏi vì sao hầm chứa nước tại khu vực chợ bị vô hiệu hóa, bị cáo Tân nói: "Hầm này chứa được 150m3, có 2 chìa khóa, 1 được giao cho nhân viên bảo vệ tên Quang, 1 được giao cho phía phòng cháy chữa cháy. Khi xảy ra cháy, anh nhân viên bảo vệ không có mặt, thường lúc nào cần thì gọi điện mới đến". "Như vậy trách nhiệm thuộc về ai?", chủ tọa truy. Bị cáo Tân "hồn nhiên" nói: "Trách nhiệm thuộc về đội trưởng (đội bảo vệ)". Chủ tọa gọi bị cáo Phạm Viết Ngò lên hỏi: "Có bao giờ được hướng dẫn về cách vận hành hầm chứa nước phòng cháy không?", thì bị cáo Ngò khẳng định: "Không hay biết gì".
Theo ghi nhận của PV Thanh Niên, đến chiều 5.5, ngoài 808 bị hại được triệu tập, còn rất nhiều bị hại khác trong vụ cháy đến đăng ký dự phiên tòa, dự kiến kéo dài 11 ngày (từ 5 - 16.5). Hôm nay 6.5, tòa tiếp tục với phần thẩm vấn các bị cáo.
Đ.P